رستگي فضاي مجازي و مناسبت‌ها

اين روزها كه مملكت اصولاً تعطيل بود ...
( تعطيل منظورم تعطيل رسمي نيست، شنيديد كه مي‌گن "فلاني تعطيله"؟ از اون لحاظ!)
همه چيز تعطيل بود، يك نگاهي به سايت خبرگزاري‌ها بياندازيد؛ در اين سه چار روز تعطيل، كل اخبارشون معادل يك روز عادي نمي‌شد، يعني هيچ خبري در اين مملكت نبوده.
همه چيز و همه جا تعطيل بود جز وبلاگستان.
زياد وبلاگ خوندم. چيزي كه برايم جالب بود اين بود كه خيلي از وبلاگ‌ها ـ حالا چه معتقد و چه نا معتقد ـ به مناسبت روز پرداخته بودند.

اول احساس كردم كه فضاي سنگينِ رسانه‌ايِ رسمي، خود را به فضاي مجازي نيز تحميل كرده است. منظورم را از فضاي رسمي رسانه‌ايِ رسمي توضيح بدهم، گذشته از صدا و سيما كه حتي ما فوق اين فضا قرار مي‌گيرد و فضاي حاكم بر آن فضاي حاكميتي است، روزنامه‌ها نيز الزاماً به اين مناسبت پرداختند؛ الزامي كه از آن سخن مي‌گويم نه يك الزام دستوري كه تنها الزامي ذهني است. ابتدا تصورم اين بود كه فضاي مجازي ـ يا دقيق‌تر، بخشي از فضاي مجازي ـ نيز دستخوش اين الزام ذهني شده است.
اگر به واقع چنين الزامي وجود داشته باشد كه محتواي فضاي مجازي را از پيش مشخص مي‌كند، بايد نگران سمت و سويي بود كه فضاي مجازي ايراني در راستاي آن به پيش مي‌رود كه تازه در آستانه اين راه قرار داريم.
خصوصيت فضاي مجازي، رستگي آن از هرگونه قيد و بند، الزام و خط مشي از پيش تعيين شده است. اينكه به مناسبت خاصي خود را ملزم به نوشتن در آن موضوع بدانيم، فاصله گرفتن از اين رستگي و محدود شدن به قيود زماني است.
البته نمي‌توان تمام مطالبي را كه به مناسبت‌هاي رسمي و سالانه نوشته مي‌شود، متأثر از الزام ذهني مرتبط با آن مناسبت دانست؛ گاه نزديك شدن به يك مناسبت، ذهن فرد را بر موضوعي خاص و مرتبط با آن مناسبت متمركز مي‌كند و قرار گرفتن در موقعيت‌هاي مكاني خاص ناشي از آن مناسبت، نكات كشف نشده‌اي را به ذهن متبادر مي‌سازد و البته همين عوامل نيز به درك بهتر نوشته‌ها كمك مي‌كند.

و البته تفاوت ساده‌اي ميان اين دو حالت وجود دارد:
نوشتن به مناسبتي يا نوشتن از مناسبتي